Fotografia kulinarna przy słabym świetle to nie lada wyzwanie. Masz piękną potrawę, pomysł, ustawioną scenę, ale jak na złość niebo pokryło się chmurami. Inna sytuacja. Zima, wcześnie zapada zmrok. Przygotowanie potrawy zajęło dłużej niż przewidywałeś (u mnie zazwyczaj tak to wygląda). Za oknem ponuro, w domu ciemno i wydaje się, że bez szans na dobre, jasne zdjęcie. Nieprawda, dalej można fotografować. Racja, w takich warunkach pracuje się trudniej, ale nie jest to niemożliwe. Są sposoby na to, żeby poradzić sobie z małą ilością światła bez sięgania po lampy.

fotografia kulinarna przy słabym świetle; fotografia kulinarna porady; jak fotografować jedzenie; fotografia kulinarna bez lampy; taste of livin

1. Podejdź blisko źródła światła

W trudnych warunkach każda dodatkowa ilość światła jest na wagę złota. Dlatego swoją scenę ustaw tak blisko okna jak to tylko możliwe. Pamiętaj też, żeby odsłonić firanki jeśli je masz w oknie. Chmury to zupełnie wystarczający dyfuzor. Każda kolejna warstwa między sceną a źródłem światła będzie dodatkowo zmniejszać jego ilość. Bonus jeśli możesz pracować przy oknie południowym, które w naszej szerokości geograficznej daje więcej światła. Ale spokojnie. Jeśli nie masz takiej możliwości to nic straconego. Dalej możesz stosować się do kolejnych punktów i mieć naprawdę fajne efekty.

Zdjęcia poniżej zrobiłam z tymi samymi ustawieniami, tego samego, pochmurnego dnia i o tej samej porze. Jedyna różnica jest taka, że na pierwszym zdjęciu scenę ustawiłam tuż przy oknie. Na drugim odsunęłam ją o jakieś 2 metry od okna i od razu zrobiło się dużo mniej światła. Oczywiście żadne z nich nie zostało obrobione.

fotografia kulinarna przy słabym świetle; fotografia kulinarna porady; jak fotografować jedzenie; fotografia kulinarna bez lampy; taste of livin
ISO 320___f/5,0___1/40 sec

2. Zaopatrz się w niezbędne gadżety

Zazwyczaj stoję na stanowisku, że wypasione gadżety nie są wcale potrzebne, żeby robić fajne, profesjonalne zdjęcia. Ale jest kilka takich rzeczy, które moim zdaniem powinien mieć każdy fotograf. A już przy pracy z małą ilością światła naprawdę ułatwiają życie.

Statyw

Dla mnie absolutna podstawa. Używam go chociażbym miała nie wiem jak dobre światło do dyspozycji. Dużo łatwiej komponuje się scenę, można podejść, poprawić coś nie zmieniając pozycji aparatu. Przy słabym świetle statyw jest niezbędny, zwłaszcza przy długim czasie naświetlania.

Reflektory / blendy

Dzięki nim doświetlisz scenę odbitym światłem. Nie muszą być profesjonalne. U mnie sprawdzają się płyty kartonowo – piankowe (tzw. foam boards). Możesz też użyć zwykłego białego brystolu lub kawałka styropianu.

Aparat z funkcją samowyzwalacza

Bardzo przydatny przy długim czasie naświetlania.

Wężyk spustowy lub pilot do aparatu

Wciskając spust migawki łatwo poruszyć aparat, nawet jeśli znajduje się na statywie. Przy długich czasach naświetlania może to skutkować nieostrością na zdjęciu. Dzięki tym urządzeniom aparat pozostaje całkowicie nieruchomy.

Program do edycji zdjęć

Dzięki temu można poprawić jasność zdjęcia w procesie postprodukcji.

3. Zwiększ czułość ISO

Bez wdawania się w techniczne szczegóły, ISO to czułość matrycy na światło. Im mniejsza wartość ISO, tym mniejsza czułość, a tym samym mniej światła na zdjęciach. Zwiększenie wartości ISO zwiększa czułość matrycy i zdjęcia są jaśniejsze.

Ale wszystko ma swoją cenę. Tu jest nią ostrość obrazu. Wraz z czułością matrycy zwiększa się ilość tzw. ziarna, co widoczne jest jako efekt kurzu na zdjęciach. Czy to znaczy, że musisz na siłę trzymać się niskiego ISO? Niekoniecznie i nie zawsze.

Po pierwsze ziarno możesz zredukować w postprodukcji, o ile fotografujesz w formacie RAW (o tym za chwilę).

Po drugie jeśli fotografujesz na potrzeby bloga lub Instagrama i nie sprzedajesz swoich zdjęć ziarno nie stanowi tak dużego problemu.

Po trzecie zwiększenie ISO czasami jest niezbędne i nie da się go obejść. Przykład? Fotografowanie ruchu przy naturalnym świetle, gdzie czas naświetlania musi być mega krótki. W takim przypadku wyższe ISO zapewnia poprawne naświetlenie zdjęcia.

fotografia kulinarna przy słabym świetle; fotografia kulinarna porady; jak fotografować jedzenie; fotografia kulinarna bez lampy; taste of livin
ISO 2000__f/4,0__1/1600 sec

4. Zmniejsz wartość przysłony

Z przysłoną sprawa jest prosta. Im mniejsza wartość przysłony (liczba oznaczona literą f ), tym szerzej jest ona otwarta. Im szerzej jest otwarta, tym więcej światła przez nią przechodzi.

Przysłona jest też odpowiedzialna za głębię ostrości na zdjęciach. Im szerzej otwarta (im mniejsza wartość f ), tym płytsza głębia ostrości. W praktyce oznacza to, że przy bardzo małych wartościach przysłony (np. f/1,8) uzyskasz płytką głębię ostrości i bardzo duże rozmycie. Analogicznie większa wartość przysłony (np. f/9) to większa głębia ostrości i mniejsze rozmycie.

Właśnie głębię ostrości musisz brać pod uwagę, gdy bawisz się przysłoną w celu rozjaśnienia zdjęcia. To, czy wybierzesz duże czy małe rozmycie zależy od efektu jaki chcesz uzyskać i przede wszystkim od twojego stylu.

fotografia kulinarna przy słabym świetle; fotografia kulinarna porady; jak fotografować jedzenie; fotografia kulinarna bez lampy; taste of livin
————————————ISO 320__f/2,8__1/15 sec————————————————————ISO 40__ f/9,0__1/20 sec————————————–

5. Wydłuż czas naświetlania

To zdecydowanie mój ulubiony sposób, którym posługuję się na co dzień. Czas naświetlania (lub też czas otwarcia migawki) to nic innego jak czas, w którym migawka pozostaje otwarta. Im ten czas jest dłuższy, tym więcej światła dociera do matrycy dając jaśniejsze zdjęcie.

Czas naświetlania mierzony jest w sekundach. Krótki czas naświetlania powoduje „zamrożenie” ruchu na zdjęciach, natomiast długi jego rozmycie. Dlatego przy jego wydłużaniu niezbędny jest statyw, często też wężyk spustowy lub pilot, które dodatkowo niwelują drgania aparatu przy wciskaniu spustu migawki.

Ciężko jest określić kiedy statyw staje się naprawdę niezbędny. Często spotykam się z wartością 1/60 sekundy jako maksymalnego czasu, gdzie można uzyskać ostre zdjęcie trzymając aparat w rękach. Tu wszystko zależy od obiektywu i tego jak pewne masz ręce. Niemniej jednak, statyw to nie duży wydatek, a w wielu przypadkach nie da się pracować bez niego. 1/10 sekundy nie wydaje się długim czasem, ale praktycznie niemożliwe jest zrobienie wtedy nieporuszonego zdjęcia „z ręki”. A co dopiero wtedy, gdy naświetlasz zdjęcie przez np. 3 sekundy.

Wadą tego rozwiązania jest właśnie rozmycie każdego ruchu. Jeśli więc zamierzasz fotografować np. rozpryski płynów, czy nawet opadający cukier puder, jeśli chcesz mieć ostry, zamrożony ruch, to czas naświetlania nie może być długi. Mówiąc inaczej, im szybciej coś się rusza, tym krócej musi być otwarta migawka żeby to zatrzymać.

fotografia kulinarna przy słabym świetle; fotografia kulinarna porady; jak fotografować jedzenie; fotografia kulinarna bez lampy; taste of livin
———————————ISO 200__f/4,5__5,0 sec————————————————————-ISO 200__f/4,0__1/6 sec——————————————-

6. Zapisuj w RAW i edytuj do woli

Jeśli na poważnie podchodzisz do swojej fotografii to musisz fotografować w formacie RAW (czasami nazywanym też cyfrowym negatywem). Najprościej mówiąc plik RAW to surowe dane z matrycy aparatu, niepoddane żadnej kompresji. Pozwala to na edytowanie ich bez straty jakości, dowolną ilość razy.

Do obróbki plików RAW potrzebne są specjalne programy. Najbardziej znane są te od Adobe – Photoshop z Camera Raw oraz Lightroom, którego ja używam. Darmowym programem do plików RAW jest np. Raw Therapee.

Kiedy masz już swój cyfrowy negatyw i program do jego „wywołania”, możesz poprawić ekspozycję czy zredukować ziarno wywołane większym ISO. Łatwo możesz rozjaśnić cienie i wydobyć z nich detale, czy doświetlić wybrane fragmenty zdjęcia za pomocą narzędzi do lokalnej edycji.

Zdjęcie poniżej robiłam w dość ponury dzień, a mimo to dzięki edycji w Lightroomie udało mi się uzyskać jasne, świetliste zdjęcie.

fotografia kulinarna przy słabym świetle; fotografia kulinarna porady; jak fotografować jedzenie; fotografia kulinarna bez lampy; taste of livin
ISO 400__f/4,0__1/100 sec

One thought on “Fotografia kulinarna przy słabym świetle”

  1. Pięknie i prosto w 6-ciu punktach objaśniasz podstawy fotografowania.
    Przepisy miodzio,świetna strona.

Dodaj komentarz

Twój adres e-mail nie zostanie opublikowany. Wymagane pola są oznaczone *